TIẾNG NÓI CỦA MỘT SỐ NGƯỜI VIỆT HẢI NGOẠI VẬN ĐỘNG TOÀN DÂN TRONG NƯỚC VÀ HẢI NGOẠI QUYẾT TÂM 
CÙNG QUÂN ĐỘINHÀ NƯỚC VIỆT NAM HOÀN THÀNH ƯỚC MƠ DÂN TỘC LÀ CHIẾN THẮNG ĐIỆN BIÊN VĂN HÓA:
GIẢI HOẶC VÀ GIẢI TRỪ GIẶC ÁO ĐEN VATICAN, GIẶC ÁO ĐEN BẢN ĐỊAGIẶC TIN LÀNH

VỢ NGƯỜI ĐẠO DIỄN KHÔNG CHUYÊN


Flag of CambodiaFlag of Vietnam.svgFlag

   

QUỐC KỲ VIỆT NAM: Có những người Việt, v́ lư do nào đó, nói đến Quốc Kỳ Việt Nam, cờ đỏ sao vàng gọi là lá cờ máu. Tôi không hiểu họ muốn ǵ? Chắc là qua hận thù bởi thua chạy, mất quyền lợi và nhất là ‘đặc ân’ làm bù nh́n cho Mỹ....click đọc thêm: QUỐC KỲ-QUỐC HIỆU-QUỐC CA Cờ Đỏ Sao Vàng – Cờ Vàng Ba Que

Cờ Tam Vị Nhất Thể

Chúa Cha – Chúa Con – Chúa Thánh Thần

 

BÀN VỀ “CỜ BA QUE” TREO DƯỚI "ĐÍT" CỜ MỸ Ở IRAQ: Trên mạng www.cva646566. .h́nh cờ vàng ba sọc “cờ ba que” treo dưới “đít” cờ Mỹ. Và đứng phía dưới là Đại Úy Quân Lực Mỹ Michael Đỗ. Một số người thấy h́nh ấy đă hồ hỡi khoe cờ vàng ngăo nghễ tung bay. Có phải như vậy không? Có thật như vậy không?....

 

HỒ CHÍ MINH: CHÍNH SÁCH CẢI CÁCH RUỘNG ĐẤT  Cha già Hồ Chí Minh chỉ đạo kháng chiến và chính sách quân sự đặt biệt Chính Sách Cải Cách Ruộng Đất ngay trong vùng tự do, đă được giải phóng đă làm rung chuyển mọi hoạt động trong công cuộc kháng chiến, như Nguyễn Trăi viết mật trên lá cây “Lê Lợi vi Quân, Nguyễn Trăi vi Thần” của thế kỷ 20. Hồ Chí Minh và Việt Minh Cộng Sản Đảng đă khơi dậy tinh thần và lực lượng chiến đấu của quân đội ngay trong chiến hào ở Điện Biên Phủ, mỗi khi có thư, hoặc biết tin nhà được chia ruộng là anh em sung sướng, khoe nhau, vui mừng đến rơi nước mắt…

 

 

Vào Google “LÊ DUẨN” bạn sẽ đọc

mấy trăm bài và h́nh “cha già Lê Duẫn”

 

 

Vào Google “LÊ ĐỨC THỌ” bạn sẽ đọc

mấy trăm bài và h́nh “cha già Lê Đức Thọ”

 

Những Mẩu Chuyện Bên Lề Hội Nghị Paris   Chưa bao giờ người ta thấy cố vấn Lê Đức Thọ nổi nóng như buổi sáng hôm đó. Ông trút hàng loạt những từ như "lừa dối", "ngu xuẩn", "tráo trở", "lật lọng"… lên đầu ông Kissinger, khiến ông này không nói được ǵ cả. Măi sau ông ta mới nhỏ nhẹ đề nghị cố vấn Lê Đức Thọ hăy nói khe khẽ thôi, không các nhà báo bên ngoài nghe thấy lại đưa tin là ông đă mắng người Mỹ. Nhưng ông Lê Đức Thọ vẫn không buông tha: “Đó là tôi chỉ mới nói một phần, chứ c̣n các nhà báo họ c̣n dùng nhiều từ nặng hơn nữa kia!”.

 

VỀ ĐỊNH HƯỚNG XĂ HỘI CHỦ NGHĨA  Theo Nguyên Tổng Bí thư Ban Chấp hành T.Ư Đảng Đỗ Mười, ngày nay, có không ít người dao động, phai nhạt lư tưởng cách mạng, với nhiều dạng biểu hiện khác nhau: có người ngượng ngùng khi nói "chủ nghĩa xă hội" hoặc khi nói "định hướng xă hội chủ nghĩa; có người nói một đằng làm một nẻo; thậm chí có người biện hộ, ca ngợi một chiều chủ nghĩa tư bản, trong khi phản bác, bôi nhọ và gieo rắc nghi ngờ về chủ nghĩa xă hội... Nguyên nhân dẫn đến sự dao động này có nhiều và rất phức tạp.....

 

 

 

***********

 

 

Tin tức - Tài liệu - Lịch sử

Sự kiện Việt Nam - Thế giới

 

Tin Thế Giới & Việt Nam

 

Cuộc Đời Cách Mạng Tổng Thống Hugo Chavez

Cuộc Đời Và Sư Nghiệp Tổng Thống Saddam Hussen

Hồ Chí Minh & Đảng CSVN

Tam Đại Việt Gian Ngô Đ́nh Điệm

Những Tài Liệu Và Kiện Lịch Sử Cách Mạng Miền Nam 1/11/63

Những Siêu Điệp Viên LLVT

Sự Thật GHPGVNTN “Vơ Lan Ái” Ăn Phân T́nh Báo Mỹ NED

Hiễm Họa Giặc Áo Đen La Mă

Đại Thắng Mùa Xuân 30/4/75

“Lính Đánh Thuê” QĐVNCH

Lột Mặt Nạ DBHB Của NED

 

*********** 

 

Lê Hồng Phong

Hoàng Linh Đỗ Mậu

Hoàng Nguyên Nhuận

Trần Chung Ngọc

Giuse Phạm Hữu Tạo

Nguyễn Mạnh Quang

Charlie Nguyễn

Nguyễn Đắc Xuân

Nhân Tử Nguyễn Văn Thọ

Thân Hữu

Báo Trong Nước & Hải Ngoại

 

TUYỂN TẬP CHA GIÀ LÊ DUẨN I &  LÊ DUẨN II:   Là đảng viên thuộc lớp đầu của Đảng, đồng chí Lê Duẩn, thường được gọi bằng cái tên Anh Ba, là một trong những học tṛ xuất sắc nhất của Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại, là một nhà lănh đạo lỗi lạc, một nhà chiến lược kiệt xuất, một trí tuệ lớn của cách mạng trong thế kỷ XX....

TẠ TỐN BẠCH MAO THỦ TƯỚNG VƠ VĂN KIỆT …Tôi không ngờ, Ngài Thủ tướng Vơ Văn Kiệt dám làm qua mặt Đảng và nhất là Ngài vi phạm nguyên tắc sơ đẳng hành chánh, mà Ngài đứng đầu ngành Hành Chánh Nhà Nước. Tôi (NQT), chỉ ngờ thôi, có lẻ Ngài đă cấu kết ngoại bang, không thể nào tin được. Vào năm 1993?, sau nhiều lần Ngài công du Âu châu về. Hôm đó bốn anh em chúng tôi trong uỷ ban đặt tên đường thành phố Hồ Chí Minh đang làm việc, th́ có anh Công Văn của Ngài Thủ tướng đưa vào mănh giấy lộn nhỏ, và nói rằng “ Thủ tướng yêu cầu các đồng chí phải đổi tên đường liệt sĩ cách mạng Thái Văn Lung thành đường tên Alexandre De Rhodes (cố đạo gián điệp)  gấp …Chúng tôi hỏi, như thế đồng chí có Văn thư hay Công văn của Thủ tướng không? để chúng tôi dễ dàng hơn…, xin lỗi các đồng chí, không có ạ! chỉ có mănh giấy này thôi, mong các đồng chí thi hành….Chúng tôi  quá ngao ngán “Ông nội chúng tôi có sống lại không dám phản đối Ngài Vơ Văn Kiệt và thi hành”…. 

 

 

Trang Nối Kết

 

 

Websites trong nước

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Websites hải ngoại

 

 

 

 

 

Tin tức - Sự kiện - Tôn giáo Thế giới & Viet nam

 

* VẤN ĐỀ ĐẠO ĐỨC TRONG HOẠT ĐỘNG KHOA HỌC

Trong khi đó, Dương Nguyệt Ánh đă trả lời mau lẹ và nhấn mạnh: “Tôi không ở phía hành quân (nghĩa là tôi không đích thân đi ném bom này), chúng tôi không quan ngại đến sự tử vong của con người.”  (“I’m not on the operation side,” she says quickly, not missing a beat. “We don’t deal with human fatality.”)…

 

C̣n tại sao lại đi vào ngành chế tạo vũ khí? Bởi v́ tôi muốn phục vụ cho nền an ninh quốc pḥng Hoa Kỳ. Là một người tỵ nạn chiến tranh, tôi không bao giờ quên được những người chiến sĩ Hoa Kỳ và VNCH đă từng bảo vệ cho tôi có một cuộc sống an toàn...

 

* Những Bạo Chúa, 100 Tên Chuyên Quyền Và Độc Tài Ác Nhất Trong Lịch Sử  

 

Bush and Blair, cartoon    Cuốn sách Những Bạo Chúa, 100 Tên Chuyên Quyền và Độc Tài Ác Nhất Trong Lịch Sử (Tyrants, History’s 100 Most Evil Despots and Dictators), phải liệt kê một số Tổng thống Mỹ và Thủ tướng Anh là những Tội Phạm Chiến Tranh, cũng là Những Bạo Chúa, 100 Tên Chuyên Quyền và Độc Tài Ác Nhất Trong Lịch Sử, phải bị treo cổ sau mỗi cuộc chiến tranh, đă được Noam Chomsky, một học giả lừng danh của Mỹ, Giáo sư Viện Kỹ Thuật Massachusetts(M.I.T.) viết: “Nếu những luật của Nuremberg ( ṭa án xử tội phạm chiến tranh ) được áp dụng th́ sau mỗi cuộc chiến tranh, mọi tổng thống Hoa Kỳ đều đă phải bị treo cổ.” (If the Nuremberg laws were applied, then every post-war American president would have been hanged)....

 

 * MẶT TRẬN GIẢI PHÓNG MIỀN NAM

Trước tháng Tư 1975, nhiều người nghe nói đến Việt Cộng hay Mặt Trận Giải Phóng Miền Nam rất ớn. Có chúng tôi trong đó!

 

     Bởi v́ nói đến Việt Cộng, MTGP/MN lúc đó là nói đến những ǵ gớm ghiếc, ghê tởm vô cùng. Đến nỗi ngoài này, có một tác giả bị báo chí “quốc gia” tấn công rách như cái mền, v́ dám viết về quân đội hào hùng say sưa và hăm hiếp...Cho nên v́ khác chiến tuyến nên VC hay MTGP/MN đều là xấu, và Việt Nam Cộng Ḥa (VNCH), nhất là quân lực th́ khỏi chê. Binh hùng, tướng mạnh, nói đến những ǵ không tốt hay sai quấy là phản tuyên truyền phá hoại của địch.... 

 

* Nông Dân Việt Xuất Cảnh Làm Chuyên Gia

Giáo sư Vơ Ṭng Xuân và một nông dân của làng Mange Bureh 

    Táo bạo và lăng mạn, nhưng là câu chuyện hoàn toàn thực tế về chương tŕnh đưa nông dân đầu trần, chân đất từ miền Tây Nam Bộ sang châu Phi dạy người dân ở đây trồng lúa....

 

Dự kiến, các chuyên gia sẽ thử nghiệm 50 giống lúa cao sản và 10 giống lúa chất lượng cao mang từ ĐBSCL qua. Sẽ có một hội đồng giống tại Rokupr xem xét và đồng t́nh th́ mới nhân rộng ra cho toàn vùng. Các nông dân châu Phi giúp việc tỏ ra khá lạ lẫm với các quy tŕnh làm ruộng hết sức chuyên nghiệp của dân Việt Nam. Và họ cũng chưa h́nh dung ra mấy khi nghe các chuyên gia xứ Việt khoe sẽ biểu diễn nuôi cá, nuôi tôm trong ruộng lúa. Thật là một điều không tưởng với một xứ sở c̣n nghèo đói, lạc hậu như Sierra Leone...  đọc tiếp 

 

* Chùa Bái Đính - Khu Chùa Lớn Nhất Việt Nam

 

    Đây là một khu chùa lớn nhất Việt Nam, đang được xây dựng, dự kiến đến năm 2010 sẽ hoàn thành để kỷ niệm 1.000 năm Vua Lư Thái Tổ dời đô từ Hoa Lư ra Thăng long (1010 – 2010)....

Xem h́nh  Chủ tich Quốc hội và phu nhân Nguyễn Phú Trọng

Trước nhà Đinh, ở Ninh B́nh đă có nhiều chùa cổ, có chùa đă được xây dựng từ trước thời Hai Bà Trưng. Trải qua các triều đại, cho đến bây giờ, Phật  giáo ở Ninh B́nh vẫn được phát triển và nhiều chùa đang được xây dựng lại. V́ vậy, việc xây dựng một ngôi chùa lớn nhất Việt Nam ở Ninh B́nh là điều có ư nghĩa rất lớn.

 

*

LM.Nguyễn Văn Hùng

Việt Tân Và Âm Mưu Dùng Lao Động Việt Ở Đài Loan Để Chống Phá Tổ Quốc ...Nhiều nhân chứng cho biết, Việt Tân - thông qua Văn pḥng Trợ giúp pháp lư và cô dâu Việt Nam (VMWBO) tại Đài Loan, đă tuyển mộ được một số công nhân, “cô dâu” Việt tại Đài Loan và dùng họ như những “nhân chứng sống” để tuyên truyền, xuyên tạc, chống lại Nhà nước Việt Nam....

 

Văn pḥng Trợ giúp pháp lư và cô dâu Việt Nam” (thường được gọi là Vietnamese Migrant Workers and Brides Office - VMWBO), địa chỉ đặt tại 116 đường Chung-Hwa, thành phố Bade, quận Taoyuan, Đài Loan, điện thoại số 886-3-217-0468....  

 

* TRANG CHÍNH ĐÔNG DƯƠNG THỜI BÁO THÁNG 9 - 2007

 

 

 

VỢ NGƯỜI ĐẠO DIỄN KHÔNG CHUYÊN

Nguyễn Đắc Xuân

 

 

  Suốt đêm thức trắng để chuẩn bị hầm hào sẵn sàng đánh Mỹ đến phản kích, sáng hôm sau trong người rất bải hoải, nhưng tôi không thể chợp mắt được. Đầu đau ran, hai tai nghe re re như đang đứng gần một cái máy vô tuyến điện đang vận hành. Tôi thèm được đi dạo một lúc hoặc đến thăm nhà một người bạn nói chuyện phiếm để giăn bớt không khí căng thẳng này. Thấy Phan đang quấn cái “ra” dù nằm bên cạnh cứ trở ḿnh thở ra hoài, tôi đoán chừng Phan cũng có tâm trạng như tôi, tôi ngồi dậy nắm cái chéo ra dù kéo tuột xuống khỏi mặt anh.

 

  - Sắp đánh nhau, Phan cũng khó ngủ lắm phải không?

 

  - Ờ...ờ... nhưng không ngủ làm ǵ bây giờ?

 

  - Hay là ta nên tận dụng cái thời gian ḥa b́nh hiếm có này đi thăm một vài nhà quen cho vui. Nằm mà không ngủ, suy nghĩ vẩn vơ yếu thần kinh đi đấy!.

 

  Thường ngày Phan rất nguyên tắc, giờ nào làm việc ấy, nói cái ǵ th́ chắc chắn như đinh đóng cột, nhưng lần này th́ anh cũng đồng t́nh với tôi.

 

  - Phải đó. Nhưng đi đâu bây giờ?

 

  - Phan là thổ địa cái vùng này, tùy ông chọn.

 

  Phan ngồi dậy, ngẩn người suy nghĩ một lúc rồi nói, giọng dè dặt:

 

  - Ta nên thăm vợ chồng Thi - Túy. Nghe nói dạo này hai cô cậu được sống với gia đ́nh êm ấm lắm. Gặp bọn ḿnh chắc họ rất vui!

 

  - Phải. Ḿnh sẵn sàng

 

  Thế là chúng tôi lặng lẽ ra khỏi cái trụ sở ở nhà bưu điện cạnh cửa Đông Ba. Phải nói là trốn đi mới đúng. V́ nếu anh em biết chúng tôi đi th́, hoặc họ gọi tôi trở lại tiếp tục ngủ hoặc anh em bỏ ngủ ào ào chạy theo. Đi dọc con đường Mai Thúc Loan đến ngă tư Âm Hồn chúng tôi rẽ về phía tay trái. Nhà Thi nằm sâu trong một cái kiệt. Đây là một vùng trung tâm thành phố nhưng rất đặc biệt. Nhà ai cũng có vườn, rào dậu kín đáo. Không biết bên trong người ta trồng những loại hoa cỏ ǵ mà tôi mới bước vô đầu kiệt một mùi hương d́u ngọt như mùi táo chín đă bay đến mũi tôi. Tôi bỗng nhớ đến cái tuổi lên năm hay chui hàng rào hóp bẻ măng ṿi. Một không khí ḥa b́nh tĩnh mịch lạ thường. Ai qua đây vương vấn mùi hương này họ không thể nghĩ được bên kia địa cầu tổng thống Mỹ Johnsơn lại đang ḥ hét giơ cao nắm đấm thúc giục bọn lính Mỹ phải dùng mọi biện pháp để “đẩy lui quân Cộng sản ra khỏi Cố đô Huế” và ngoài khu vực cửa Đông Ba cách đây không đầy một cây số, bộ đội mặt quân phục màu đất cùng với thanh niên, đồng bào Huế h́ hục đào hào, đắp ụ quyết tâm chiến đấu để bảo vệ quyền làm chủ quê hương xinh đẹp của ḿnh.

 

  Ngôi nhà Thi núp dưới tàn một cây nhăn. Nhà vách xây, lợp tôn, tường quét vôi hồng xinh xắn. V́ xây trên đất thuê nên nó không có sân. Từ đường kiệt lách qua một cánh cửa đan bằng dây kẽm gai có thể bước lên đứng trên thềm nhà được. Ngôi nhà nhỏ nhưng gia đ́nh biết tổ chức nên cũng có nhà bếp, pḥng ngủ, pḥng khách. Nền nhà lau chùi sạch sẽ, đồ đạc trong nhà sắp xếp gọn gàng. Một người lạ đến, khi mới bước vô tới thềm nhà đă có cảm t́nh ngay. Và nếu khách có đôi chút tinh đời họ có thể đoán trong ngôi nhà ấy chắc có hai quả tim vàng.

 

  Khi chúng tôi vào th́ hai vợ chồng Thi - Túy đang hạ mấy chồng sách để trên cao xuống. Đề pḥng bị bom pháo quạt bay mất mà! Thấy chúng tôi, cả hai người chạy ra, miệng reo lên:

 

  - A, anh Xuân, anh Phan! Sao hôm nay rảnh được mà quá bước đến đây rứa?

 

  Phan đáp giọng khù khù kh́ kh́:

 

  - Về đây để đánh Mỹ mà Mỹ chưa chịu tới th́ đánh ai bây giờ mà không rảnh?

 

  Vừa nói, chúng tôi vừa theo chân hai người vào pḥng khách. Nắng xuân chiếu nương theo kẽ lá vương vấn dưới chân chúng tôi. Pḥng khách nhỏ nhắn, chung quanh tường đầy sách báo được sắp xếp thứ tự. Giữa pḥng có kê một bộ xa lông thấp thấp đóng bằng gỗ thùng két. Trên chiếc bàn h́nh chữ nhật rộng bằng hai cái khay trải môt tấm vải thô xanh đậm - thứ vải đồng bào miền  núi hay cắt may áo. Có lẽ mấy hôm trước ở đây có để một lọ hoa mai nên trên mặt bàn c̣n vương văi dăm cánh vàng đă héo

 

  Túy để cho chồng tiếp chúng tôi. Cô loay hoay mở cái tủ búyt-phê để chắn ngang giữa pḥng ngủ và pḥng khách, lấy ra một hộp mứt:

 

  - Mồng một tết bạn bè sợ đạp đất năm mới không dám đến. Không ngờ mồng hai các anh về. Rất hân hạnh mời hai anh ăn thử mấy món mức chính tay em làm đây!

 

  Trông cảnh ung dung của vợ chồng Thi và sự tỉnh táo của chúng tôi, không ai nghĩ rằng chiến tranh đang đứng ngoài ngơ. Sau vài câu xă giao, Túy lặng lẽ lách ḿnh ra sau cái tủ buưt-phê đi xuống nhà bếp. Chúng tôi cầm cái nĩa nhựa nhỏ xíu xóc từng lát mứt lai rai ăn:

 

  -  Ông bà ở Đà Lạt về khi nào? - Tôi hỏi

 

  - Chúng tôi mới về được một năm - Ngồi đối diện với tôi Thi đáp. Bỗng anh quay người như t́m ai rồi tiếp - Lúc cháu Phượng Thi mới được sáu tháng - Thi hất hàm nói vọng vô pḥng trong, gọi - Phượng Thi đâu không ra chào các bác, con!

 

  Có tiếng guốc lẹp kẹp chạy ra, nghe như tiếng sanh. Một cháu bé hồng hào thu ḿnh trong một bộ áo luôn quần đan bằng len vàng, trên đầu cháu quấn cái khăn phu-la hai chéo quàng ra sau cổ, ngúng nguẩy chào chúng tôi rồi ngă ḿnh vào ḷng Thi. Thi vỗ vỗ vào lưng con, giới thiệu với cái giọng tự hào kín đáo:

 

  - Tác phẩm đầu tay của chúng tôi đây các anh. Cháu ngoan lắm. Chỉ tội trở trời cháu hay lên cơn hen và ngủ hay giật ḿnh. Hôm nghe súng nổ dữ dội ở ty Chiêu chồi, cháu sợ quá cứ nép đầu vào ḷng mẹ!

 

  Tôi cầm bàn tay bụ bẫm của đứa bé và kéo cháu sang phía ḿnh, đặt lên đầu cháu một cái hôn. Một mùi thơm tŕu mến dễ chịu phả vào mặt tôi. Một ư nghĩ nảy ra trong tâm trí tôi: Mỹ đến phải bắt trẻ con như thế này xuống hầm thật tội nghiệp.

 

Thi nh́n tôi hôn cháu Phượng Thi, đôi mắt anh long lanh, môi anh mấp máy như muốn nói một điều ǵ mà h́nh như sợ tôi động ḷng nên lại thôi. Lúc tôi buông đầu cháu bé ra, Thi nói:

 

  - Anh không đi ... chắc cũng có cháu bằng chừng ấy rồi. Mong sao đất nước có ḥa b́nh để cho tất cả bạn bè lứa tuổi bọn ḿnh có hạnh phúc hết!

 

  Phan nh́n cháu Phượng Thi, nét mặt anh thoáng môt nỗi buồn xa xăm. Có lẽ anh đang nhớ đến đàn cháu đông đảo của ḿnh v́ bị địch khủng bố nên cha mẹ cháu phải tha phương cầu thực tận đất Sài G̣n. Anh nắm tay cháu bé rồi bồng xốc cháu lên nựng nựng:

 

  - Cũng v́ tương lai của tụi nhóc này mà thế hệ của ḿnh phải gian lao. Đă khổ th́ khổ cho luôn để các cháu lớn lên măi măi được sống trong ḥa b́nh!

 

  - Ai cũng mong như thế - Thi tiếp lời Phan - Nhưng không rơ đời con chúng ta đă được hưởng ḥa b́nh chưa?

 

  - Cái đó c̣n phải tùy vào quyết tâm chiến đấu của chúng ta hôm nay! - Tôi góp ư với Thi

 

  Túy khệ nệ bưng ra một cái khay có để bốn cái tách sứ màu ngọc với bốn cái phin cà-phê sáng bóng chồng lên trên. Cô vừa đặt tách trước mặt chúng tôi vừa vuốt mấy sợi tóc mây ḷa x̣a xuống khuôn mặt hồng hào, cô nói một cách ư nhị:

 

  - Ngày tết nên uống rượu, nhưng em muốn hai anh nhớ lại một chút không khí ấm cúng thời sinh viên. Mời hai anh dùng một tí cà-phê:

 

  - Đúng đấy! Tôi mau miệng nói - Mấy hôm nay bà con cho ăn uống không thiếu một thứ ǵ, chỉ thiếu một tách cà-phê nóng thôi.

 

Đặt tách xong, Túy xoa xoa hai bàn tay vào nhau rồi đến ngồi bên chồng. Hai vợ chồng thật xứng đôi. Có lần chúng tôi đă khen vợ chồng Thi Túy đẹp như một bức tranh. Thi vừa người, da trắng, mắt sáng, mũi cao, đôi môi mỏng và lúc nào cũng đỏ như vừa được bôi một son nước. Túy dong dỏng cao, mặt bầu, da trắng, hai hàng lông mi dài làm cho đôi mắt đen lay láy của cô lúc nào cũng thoáng một vẻ buồn. Để đi đến hạnh phúc hôm nay hai người đă phải phấn đấu vượt qua biết bao thử thách. Thi cùng thế hệ với Nguyễn Chính (Phan Duy Nhân), Lê Mạnh Thát, Lê Khắc Cầm, Nguyễn Đính (Trần Vàng Sao), Thân Trọng Minh ...

 

  Năm ấy Thi mới học Đệ nhất ban văn chương thế mà anh đă tỏ ra là một người đạo diễn kịch có tài năng. V́ thế mà, nhân kỷ niệm ngày thành lập trường Quốc Học (26.12), nhà trựng đă giao cho anh dựng một vỡ kịch. Tôi nhớ h́nh như là vỡ Thành Cát Tư Hăn. Trong vỡ kịch có một vai thiếu phụ ôm con, diễn tả bằng động tác, để tố cáo sự tàn bạo thê thảm của chiến tranh xâm lược. Nhân vật đi qua sân khấu chừng hai phút. Thế mà tất cả nữ sinh Đệ nhất trường Quốc Học năm đó không ai đóng được. Cuối cùng Thi đă t́m được một nữ sinh đóng thành công . Khi vỡ kịch diễn ra công chúng, thời gian kéo dài hơn hai tiếng đồng hồ mà ấn tượng sâu sắc nhất, làm cho người xem xúc động nhất là vai người thiếu phụ rách rưới, đau khổ, ôm đứa con gầy guộc quắt queo run rẩy đi qua sân khấu trong hai phút.

 

  Người đóng vai phụ thành công ấy là Túy - một nữ sinh trường Đạo, xuất thân trong một gia đ́nh Thiên chúa giáo. Người xúc động nhất bởi vai phụ trong vỡ kịch lại chính là người đạo diễn vỡ kịch đó. Từ ḷng cảm phục trong nghệ thuật đến việc yêu nhau trong cuộc đời, hai người diễn viên và đạo diễn không chuyên ấy đă phải ḷng nhau. Nhưng oái ăm thay, hai gia đ́nh Phật Giáo và Thiên chúa giáo của Thi và Túy nhất quyết không cho họ cưới nhau. Họ bỏ đạo, từ giă gia đ́nh, xin bạn bè tiền tàu lên Đà Lạt, nhờ bạn bè tổ chức lễ cưới. Ở đó, Túy lo nấu cơm tháng, giặt quần áo cho sinh viên lấy tiền nuôi Thi ăn học. Mùa hè năm 1966, Thi tốt nghiệp Đại học và cháu Phượng Thi cũng ra đời. Nghị lực của hai người đă thuyết phục được t́nh cảm của cha mẹ hai bên. Tết năm 1967, vợ chồng Thi Túy được về Huế sống với cha mẹ. Hai vợ chồng rất tự hào về hạnh phúc của ḿnh.

 

  Trong không khí chan ḥa t́nh bạn, Phan đột nhiên hỏi Túy:

 

  - Này chị Túy, một người yêu chồng rất mực như chị mà lúc này chị vẫn giữ anh Thi b́nh chân như vại như vầy được sao?

 

  Túy giương mắt, đôi mí như hai tấm rèm nâng lên, đôi má hồng của cô tự nhiên phai nhạt như vừa có một luồng gió lạnh thổi qua. Cô co ḿnh lại và nói một cách kín đáo:

 

  - Chuyện đó tùy anh Thi. C̣n em, lúc nào em cũng muốn chồng em ngẩng mặt với bạn bè!

 

  Nghe Túy nói có vẻ vững vàng, tôi “tế” luôn:

 

  - Coi bộ chị xem sắt thép của Mỹ không ra ǵ!

 

  Túy cũng không vừa. Cô tỏ ra là một người hết sức thương chồng nhưng cũng là người hiểu thế nào là danh dự của cuộc sống. Cô vừa giơ tay nhặt mấy cành mai vàng rơi văi trên bàn vừa nói:

 

  - Các anh cũng cùng lứa tuổi với anh Thi, các anh cũng có một tâm hồn và thể xác chứ đâu phải gỗ đá ǵ cho cam. Nếu chồng em làm chi được cho các anh, các anh cứ giao cho anh ấy làm. Các anh sống th́ chồng em sống. Chẳng may bom rơi đạn lạc th́...th́...!

 

  Thi nh́n vợ âu yếm. Anh tiếp lời Túy:

 

  - Mấy hôm nay nghe các anh về tôi cũng có ư định t́m các anh để xin làm một việc ǵ gọi là đóng góp với Cách mạng. Nhưng các cháu c̣n dại quá, hễ nghe súng nổ là hắn đeo bên lưng không rứt ra được. Nhân hai anh ghé vào thăm như vầy cũng là điều rất may. Tôi sẵn sàng nhận nhiệm vụ...

 

  Chúng tôi mừng hết sức. Không ngờ đi chơi giải khuây một chút mà cũng được việc. Chúng tôi định mời Thi thoát ly luôn nhưng thương hai chị em cháu Phượng Thi, sợ Túy ở nhà một ḿnh không bảo vệ cho hai cháu được. Mà nếu như không để Thi tham gia th́ sau này anh chị trách Cách mạng xem thường họ làm sao? Đó cũng là một điều xúc phạm họ. Cuối cùng, chúng tôi phải đề ra một giải pháp dung ḥa: bố trí Thi ở nhà, hằng ngày mở ra-đi-ô ghi chép tin tức chiến sự qua các đài phát thanh Đông Tây rồi đánh máy cung cấp cho các loa tuyên truyền của Hồ Thanh (tức Hồ Tịnh T́nh). Thi biết ngoại ngữ, biết đánh máy chữ nên anh làm việc đó rất thích hợp. Lại làm việc tại nhà có điều kiện giúp Túy chăm sóc bố mẹ già và hai đứa con dại.

 

  Nghe chúng tôi đề xuất ư kiến như vậy. Thi nhận lời ngay và anh đă làm rất tốt.

 

  Rồi đến ngày thứ sáu, kể từ khi thành phố được hít thở giải phóng, một quả bom cối 106,7 của Mỹ từ khu Mang Cá bắn ra, nổ một cái đoành ở chính giữa cái sân nhà ở đầu đường Nguyễn Thành (nay là đường Xuân sáu tám) chúng tôi vừa mới mượn của đồng bào để làm trụ sở mới cho đội công tác thanh niên. Bốn anh em trong tiểu đội của họa sĩ Lê Văn Tài (hiện ở Úc) hy sinh, hai người bị thương  - trong đó có Lê Văn Tài. Chôn cất bốn tử sĩ và đưa hai bạn bị thương về trạm phẩu xong, chúng tôi phát hiện được ở cách đó mấy căn nhà có môt người nằm chết, trong tay c̣n nắm một cuộn giấy pơ-luya vo tṛn. Người chết bị mảnh đạn xé mất khuôn mặt nên không nhận diện được. May sao tôi ṃ được trong túi quần người chết một cái ví lép kẹp, trong ví có một tấm ảnh và hai trăm đồng tiền VNCH. Giở ra xem, ôi chao, tôi giựt ḿnh sửng sốt. Chiếc ảnh vợ chồng Thi hôm mới cưới nhau ở Đà Lạt! Chiếc ảnh đẹp như một bức tranh, như chúng tôi từng khen cặp vợ chồng này. Cuốn giấy trong tay anh có ghi tin tức Mỹ vừa đưa vào tăng viện cho khu Mang Cá một tiểu đoàn để phản kích chiếm lại cửa ngơ thông với phía đông là cửa Đông Ba. Nước mắt tôi chảy thành ḍng.

 

  Trong chiến tranh, nhất là chiến tranh đánh Mỹ, chết chóc như cơm bữa. Thế mà cái chết của Thi làm cho tôi bối rối hết sức. Phần th́ thương cháu chị em cháu Phượnt Thi mồ côi cha quá sớm, phần th́ lo t́nh h́nh sắp nổ súng đánh phản kích làm sao giải quyết ổn thỏa việc Thi hy sinh với gia đ́nh anh ấy. Tôi tưởng tượng đến cảnh Túy day áo tôi tố cáo tôi đă bố trí công tác cho Thi để rồi Thi phải ra đường và bị đạn Mỹ bắn chết.

 

  Tôi t́m Phan - một ủy viên trong chính quyền cách mạng Quận I. Theo ư Phan, nên đem chôn Thi như các tử sĩ khác. V́ nếu lúi búi với việc này Mỹ ập đến không đối phó được, anh Hiền (tức Hoàng Kim Loan) - chính trị viên Đội, sẽ không tha cho đâu. Nghe Phan nói có lư, tôi cũng muốn làm theo. Song không biết sao, thấy bất nhân quá. Đem chôn Thi rồi Túy bắt đào xác lên làm sao? Tôi biện bác cho việc hoăn việc chôn Thi rằng:

  - Túy không đến nỗi ǵ. Phải tin tưởng vào sự mạnh mẽ tinh thần của người thanh niên Huế chứ. Cứ cho Túy biết. Vấn đề phải giải quyết là làm sao cho cô biết từ từ, tránh mọi sự đột ngột không cần thiết, kèm theo đó là sự an ủi giúp đỡ tích cực của bọn ḿnh.

 

  Phan không đồng ư nhưng cũng không phản đối. Giữa lúc đó anh có việc phải đi ngay. Phan giao toàn quyền cho tôi quyết định.

 

  Tôi nhờ một anh tự vệ lấy vơng ca-ki quấn xác Thi lại thật chặt rồi bỏ vào băng ca cất giữ ở nơi an toàn. Đồng thời tôi nhờ một cậu tự vệ chạy mời Túy ra chỗ tôi.

 

  Mưa lâm thâm. Trời lạnh buốt. Anh em co ro đi “chốt” ở các cửa và dọc trên Thành nội. Tôi ngồi đợi Túy dưới căn hầm mới dựng tạm sau hè một ngôi nhà cũng trên đường Nguyễn Thành. Nước mưa rả rích thấm qua nắp hầm rơi xuống từng giọt vàng chạch, mới nh́n thấy đă có cảm giác ớn lạnh rồi. Không biết dựa vào đâu, tôi ngồi co ro trên tấm băng lót hầm như ngồi trên một chiếc thuyền câu.

 

   Một lúc, Túy mặt chiếc áo cụt lụa đen, ngoài khoác chiếc áo len màu lam, tay xách giỏ mây như người đi chợ sớm, tất tả theo chân anh tự vệ bước vào hầm. Mặt Túy hơi hốc hác, da xanh, khác với hôm tôi đến thăm cô ở nhà. Vừa chui vô hầm, Túy vừa nở một nụ cười, hỏi với giọng trách móc:

  - Có chuyện chi gấp vậy anh Xuân?

 

  Tôi hơi lo, nhưng cố nói với giọng thật tự nhiên:

 

  - Mời chị ra chơi chứ cũng chẳng có ǵ gấp!

 

  - Thôi đi! - Túy không tin, căi lại.

 

  - Có chút tâm sự - tôi nói giọng t́nh cảm - nhưng từ hôm về đến nay chưa tiện hỏi. Bữa nay ở nhà trực đơn vị nên ...

 

  Nửa tin nửa ngờ, Túy ngắt lời tôi:

 

  - Tâm sự chi mà ghê vậy? Giờ phút đang ngồi bên thùng thuốc súng như thế này mà anh c̣n để ḷng để dạ tâm sự được nữa sao?

 

  - Á..á! Đánh nhau rồi không c̣n có t́nh cảm à? Có cái chung cũng phải có cái riêng chứ?

 

  Túy lại càng ngờ vực hơn, mắt liếng láo, hỏi giựt giọng:

 

  - Rứa anh Thi tôi ra đây đi đâu rồi? Anh cho tôi gặp anh Thi một chút - Cô thọc tay vào cái giỏ mây đựng mấy cái áo quần trẻ con và một b́nh sữa, xáo t́m rồi đưa ra trước mặt tôi một cái toa thuốc, hối hả nói tiếp - Chị em con Phượng Thi đau hết, tôi phải đi mua thuốc đây này!

 

  Bị tấn công đột ngột, tôi chưa biết đối phó ra sao, bất giác há họng chối dài:

 

  - Khờ - ông! Thi có ra đây đâu. Chúng tôi bố trí cho anh làm việc ở nhà kia mà!

 

  Linh tính báo cho cô biết có chuyện không hay. Túy nghiến răng xốc tới nắm áo tôi day. Cái xương nơi cổ tay cô đí vào ngực tôi đau điếng. Cô nhứt quyết một lời:

 

  - Không. Chồng tôi mang bản tin gấp ra cho các anh. Lúc quả moọc - chê nổ, chồng tôi đă đến đây rồi!

 

  Không thể giấu được nữa, tôi nói trịnh trọng:

 

  - Chúng tôi tin tưởng ở sự tỉnh táo của chị. Tôi rất buồn phải báo tin với chị rằng anh Thi vừa bị thương và anh em đă đưa xe ô-tô đến chở anh đi trạm phẫu tiền phương rồi!

 

  Túy bưng mặt khóc thét lên:

 

  - Chồng tôi bị thương rồi! Chồng tôi điều trị ở đâu? Tôi lạy anh cho tôi đi gặp chồng tôi...! Thiếu tôi, vết thương chồng tôi sẽ không bao giờ lành được! Tôi lạy anh...

 

  Túy vừa khóc vừa xoắn áo tôi thật mạnh. Tôi nhủ thầm: “Mới báo tin có một nửa thế mà đă thấy bao nhiêu rắc rối rồi’’. Tôi đâm ra ân hận. Thật không có cái dại nào giống cái dại nào. Nghĩ đến trách nhiệm, tôi thấy ḿnh đă phạm một sai lầm lớn. Ra trận mà c̣n mang theo cái bọc t́nh cảm tiểu tư sản.

 

  Tôi chưa gỡ ra khỏi lúng túng th́ anh tự vệ chui vào hầm nói:

 

  - Em ra chốt đây. Cái xác anh Thi em đă bó chặt và cất trong nhà an toàn lắm rồi.

 

  Tôi nghẹn họng luôn!

 

  Nghe thế, Túy trợn mắt, lẩy đảy rú lên:

 

  - Chúa ơi!

 

  Hai tay bưng mặt, Túy lăn đùng ra cái sàn hầm nhếch nhác đất bùn. Tôi đỡ Túy trên hai cánh tay ḿnh. Người cô mềm nhũn ra. Tôi đặt cô nằm dài theo tấm băng. Tôi vừa giận cậu tự vệ vô t́nh vừa cám ơn cậu. Tôi tự an ủi ḿnh: “Chiến tranh nó có cái lư của nó. Dù có đau ḷng đến mấy cũng phải bấm bụng mà chịu”. Nói thế nhưng ḷng tôi lại không tin. Sự thực Túy đang nằm ngất đấy. Trống ngực tôi nổi thùm thụp y như lúc đợi B.52 sắp đến ném đợt bom thứ hai lên khu rừng ḿnh đang ở.

 

  Tôi sờ lên trán Túy. H́nh như người cô cứ lạnh dần. Sợ quá, tôi liều mạng lấy hộp dầu Sao Vàng mang sẵn trong túi áo xoa lên đầu, lên trán Túy. Tôi lay cô thật mạnh mà cô vẫn không động đậy. Nước bọt trong miệng nhễu ra bên miệng. Hoảng hốt, tôi lại t́m Phan cầu cứu. Phan cũng hoảng. Anh chạy về cầm tay Túy lắc, làm động tác hô hấp nhân tạo. Phan trách tôi:

 

  - Xuân tiểu tư sản quá. Cứ chôn đi có phải dễ nói với Túy không. Nếu cô chết thật ở đây nữa rồi báo cáo với cấp trên ra sao đây. Ḿnh biết với cách thương chồng mù quáng của ‘’bà này’’, ‘’bà’’ dám chết theo chồng như chơi. Mỹ đă đưa một trung đội tiến thám đánh ḷ ḍ ra phía cống Lương Y rồi. Xuân liệu chiều nay có giải quyết được chuyện này không?

 

  Lời phê b́nh của Phan mà cũng là lời phê b́nh cuả đơn vị, tuy c̣n ở mức độ b́nh thường mà tôi đă thấy thấm thía lắm rồi. Tôi bày tỏ một cách thành khẩn với Phan:

 

  - Ḿnh biết sai lầm rồi. Nhưng sao ḿnh vẫn cứ tin con trai con gái Huế họ không thể sống tồi được!

 

  Giọng khó chịu, Phan hất hàm chỉ Túy đang nằm thiếp trên tấm băng:

 

  -Ai không nghĩ thế. Nhưng phải tùy lúc.

 

  Bên ngoài cơn mưa rả rích vẫn không ngớt. Gió mùa đông bắc như một lưỡi dao sắc vô h́nh cứa vào da thịt những chiến sĩ áo cánh, quần đùi, chân đất đang đứng trong các “chốt” dọc bức thành cổ chờ giặc đến. Thỉnh thoảng một cơn gió ẩm ướt tốc miếng tôn đậy nắp hầm lên chui vào căn hầm nhếch nhác làm cho tôi rùng ḿnh. Thêm vào đó, Túy nằm thiếp, chốc chốc đôi môi khô khốc của cô nhếch lên nói như mê sảng: “Sao anh không dặn mẹ con em một lời? Làm sao em có thể sống mà không có anh? Đợi em với, c̣n chị em con Phượng Thi và con Thuận An nữa. Đợi...đợi em cùng hai con đi luôn”. Tôi càng rợn người hơn. Nhớ đến cái phút lồng lộn của Túy lúc cô mới nghe Thi bị thương mà tôi ớn xương sống. Cái phút tới đây cô tỉnh dậy với thực tế Thi đă mất cô sẽ làm những tṛ ǵ nữa đây? Có lẽ cô sẽ gào thét, nắm áo tôi xé, bắt tôi phải đền chồng cho cô chăng?

 

  Một lúc, Túy cựa quậy rồi đưa tay lên ngực, thè lưỡi liếm môi, mắt dơi nh́n theo tôi. Tôi nghĩ trong bụng: Đấy, giờ phán quyết cái tội cả tin và chủ quan của ḿnh đến rồi đấy! Tôi sẵn sàng chịu trận với cô đây! “Giặc Mỹ làm cho chúng tôi khổ chưa bưa, cô là bạn bè, làm chi cho bưa, cô cứ làm đi!” Túy mở mắt to hơn, h́nh như để nh́n cho rơ cái đầu lắc lư v́ nặng trĩu những điều rối rắm của tôi. Nhưng sao rất lạ. Tôi không đọc được một tia trách móc hay giận dữ nào trong ánh mắt Túy cả. Hay là cô vẫn c̣n mê? Tôi càng khó hiểu hơn. Tôi thầm cầu khẩn cô trong bụng: “Chưởi bới, lôi kéo, dày ṿ chi cô hăy hành động mau cho với. Nếu cần cô chạy lên cấp trên của tôi nữa cũng được. Chúng tôi c̣n phải làm bao nhiêu việc. Mỹ nó sắp tới nơi đây rồi”. Không ngờ Tuư lại nói rành rọt và đột ngột.:

 

  -Xin lỗi các anh, v́ thương chồng em quá, em đă làm phiền các anh!

 

  Tôi nghe câu nói đó rất đầy đủ, trọn vẹn. Nhưng tôi lại hồ nghi với chính ḿnh. Tôi không tin tai tôi đă nghe được một câu nói biết điều đến thế. Tôi lại hồi hộp. Hay là cô phỉnh ḿnh để bày tṛ ǵ đây?

 

  Có lẽ Túy thấy nét mặt sượng sùng của tôi, cô nghĩ tôi chưa hiểu cô, cô nhắc lại:

 

  - Xin lỗi các anh, v́ thương chồng em quá, em đă làm phiền các anh. Dù sao em cũng để cho linh hồn anh Thi được tự hào với các anh!

 

  Lần này th́ tôi tin rồi! Tôi đă từng nghe Túy nói: “C̣n em, lúc nào em cũng muốn chồng em ngẩng mặt với bạn bè”. Phải. Phải. Có thế chứ. Tôi thầm cảm ơn cô. Nếu chưa thoát ly cách mạng, chưa được rèn luyện tư cách người cán bộ, gặp một trường hợp xúc động như thế này chắc tôi đă chắp tay vái cám ơn cô ba vái. Ngôn ngữ dính vào nhau, tôi cố lắm mới lừa được lưỡi, bảo Túy:

 

  - Phải lắm. Chị phải để cho hương hồn anh Thi một niềm vinh dự chứ. Không sao. Chị đừng sợ phiền chi cả. Chị khỏe được để cùng chúng tôi lo chôn cất Thi là mừng hơn hết!

 

  Túy chậm răi ngồi dậy. Đôi mắt cô sâu và ráo hoảnh. Nét mặt đanh lại trông cô khác quá, đến nỗi tôi cứ tưởng là không phải Túy nữa.

 

  Túy nói tiếp, giọng b́nh tĩnh lạ lùng:

 

  - Tôi bây giờ chỉ xin các anh giúp cho một việc!

 

  Tôi tưởng tưọng đến những khó khăn Túy phải nhờ. Dù việc đó có khó đến đâu đi nữa cũng không rắc rối bằng cái chuyện cô cứ nằm ngất xỉu ở đây. Tôi nói với tất cả nhiệt t́nh của ḿnh:

  - Anh mất rồi, chúng tôi phải có trách nhiệm với gia đ́nh anh. Chuyện ǵ chị cứ nói, chúng tôi không ngại một khó khăn nào cả:

 

  Túy rùng ḿnh. Cô cầm hai chéo áo len kéo sát vào người rồi đưa tay vuốt lại mái tóc mây rối tung. Đôi mắt cô vẫn ráo hoảnh như vừa nằm ấp con dậy:

 

   - Chồng tôi là con cầu tự. Gia đ́nh lại chưa có một liên hệ nào với Cách mạng cả. Nếu ông bà già tôi biết các anh đă tổ chức cho chồng tôi tham gia công tác rồi bị Mỹ giết chết trong lúc đi làm việc th́ chưa chắc ông bà sẽ oán Mỹ mà có khi ngược lại, họ chưởi bới các anh. Bây giờ tôi không muốn ai xúc phạm đến Cách mạng Túy rùng ḿnh. Cô cầm hai chéo áo len kéo sát vào người rồi đưa tay vuốt lại mái tóc mây rối - trong đó có linh hồn anh Thi.

 

  Như bị một cái ǵ chận ngang cổ, Túy đưa tay vuốt ngực rồi im lặng.

 

Ôi chao câu nói chí t́nh và đúng đắn làm sao! Tôi cảm thấy một niềm hạnh phúc bao la choàng ấp lấy tôi.Trong khoảng nửa tiếng đồng hồ mà Tuư đă làm cho tôi lo lắng đến ngộp thở, rồi lại sung sướng hy vọng. Tôi nói giọng nóng hổi:

 

- Vậy bây giờ chị muốn chúng tôi giúp những ǵ chị nói nhanh đi!

 

Túy nói chậm răi như thử cô không đủ sức nói nhanh được nữa:

 

- Anh hăy đích thân đến nói với ông bà già dùm tôi.

 

Tôi hết sức yên tâm. Đă chuẩn bị vượt biển tôi không ngờ chỉ phải bưóc qua một con suối nhỏ. Sự biết điều của Túy làm cho tôi ân hận về những ư nghĩ tầm thường về cô vừa rộ lên trong tâm trí bối rối của tôi. Tôi thực hiện lời yêu cầu của Túy một cách chóng vánh.

 

Ngay lúc đó môt loạt pháo rơi vào cái kiệt nhà Túy. Nghe tin con ḿnh bị Mỹ giết, ông bà già của Thi thét lên như điên như dại. Họ chưởi Mỹ không ngớt. Ông bà chạy ra mấy quả pháo vừa nổ và nằm xuống đó, thách thức:

 

- Bay có giỏi giết vợ chồng già tau luôn!

 

Hai ông bà gào thét một chặp đến ngất xỉu, bà con chung quanh chạy ra khiêng vào nhà đỗ dầu xoa bóp một lúc ông bà mới tỉnh dậy. Tỉnh rồi lại chưởi bới kêu khóc rất thê thảm.

 

Trong số anh em thanh niên hy sinh trong Tết Mậu Thân, đám tang của Thi được tổ chức chu đáo nhất. Đội chúng tôi trích ra hai ngàn đồng tiền VNCH để góp cùng gia đ́nh mua một bộ phản gỗ đóng cho Thi một cái ḥm. Ba đồng chí thanh niên thay nhau đến giúp Túy trong suốt thời gian cô lo liệu đám tang. Người chủ đất không cho Túy chôn Thi trong vườn nhà họ, cô đă đào huyệt chôn chồng ngay bên cửa sổ pḥng ngủ của gia đ́nh. Hai cơi âm dương chỉ cách nhau có một bức tường quen thuộc.

 

Mấy hôm sau Mỹ vẫn chưa vào được Thành nội. Tôi ghé thăm nhà Túy. Người cô ốm quá, đôi mắt sâu hoắm, lưỡng quyền nhô lên. Tuy thế, Túy vẫn tỏ ra tỉnh táo. Thỉnh thoảng đôi môi cô nhếch lên - dù rất gượng môt nụ cười.

 

Túy kể chuyện đám tang, gửi lời cám ơn sự săn sóc của ban chỉ huy Đội công tác thanh niên.Túy bồng cháu Thuận An và nói với tôi:

 

   - Anh Xuân ơi, ngày trưóc đóng vai người góa phụ trong vở Thành Cát Tư Hăn, tôi chỉ bồng con người ta đi qua sân khấu độ hai phút mà đă có hàng ngàn khán giả khóc. Không ngờ hôm nay, tôi bồng con tôi đi qua sân khấu cuộc đời hàng mấy mươi năm nữa, nhân gian có lẽ trở thành một bể nước mắt thôi, anh ạ!

 

  Nước mắt cô chạy quanh tṛng rồi chảy thành ḍng xuống đôi má hóp. Tôi đă quen cái tài đeo sầu chuốc thảm vào ḿnh để tả oán của các cô gái Huế, nhưng khi nghe cô ta nói trong hoàn cảnh này tôi cũng không cầm được nước mắt. Mũi cay cay, tôi bảo Túy:

 

  - Cái bơ vơ của người góa phụ trong chiến tranh thời Phong kiến có thể như thế đấy. C̣n bây giờ, chị Túy ạ, dù kẻ thù hung ác c̣n đó, nhưng chung quanh chúng ta c̣n có nhân dân, c̣n có hàng hàng lớp lớp đồng đội, đồng chí của anh Thi đấy!

 

  Túy đưa tay gỡ bàn tay nhỏ xíu của Thuận An đang muốn bịt miệng cô lại và ôm con thật chặt vào ḷng.

 

  Một hôm vô t́nh chúng tôi biết Túy bị tắt sữa và cháu Kiều Giang lại lên cơn suyễn. Chúng tôi nhẩm tính : sữa và thuốc phải ra phố Đông Ba mới có. Mà đường ra phố lúc đó rất khó khăn. Các cửa Đông Ba, Thượng Tứ là những cái túi hứng bom đạn. Ban ngày một con mèo thấp thoáng qua đó cũng bị cối, pháo dập tới giết chết ngay. Đồng bào th́ cấm tuyệt không ai được lai văng qua đó. Tôi báo cáo với anh Hiền - anh Hiền bảo tôi:

 

  - Dù mới tham gia mấy ngày, nhưng anh Thi đă hoàn thành nhiệm vụ. Anh em c̣n sống phải có trách nhiệm đối với vợ con anh ấy. Giá nào các đồng chí cũng phải giải quyết cho các cháu.

 

  Đêm hôm đó chúng tôi tổ chức hành quân đến lần thứ ba mới ra được phố Đông Ba. Hai lần đi mạo hiểm có đến bốn đồng chí bị thương phải chuyển lui sau. Các hiệu thuốc tây lúc này bị pháo bắn sập cả, thuốc men tung tóe cả đường phố. Trong đêm tối, chúng tôi vất vả lắm mới t́m được sữa bột và thuốc hen suyễn cho Phượng Thi ở tiệm thuốc tây của dược sĩ LBN. Lúc quay về mấy anh em nữa lại bị thương. Khi đem sữa và thuốc đến đưa cho Túy, tôi không kể chuyện khó khăn đêm qua với cô. Nhưng h́nh như, khi cầm mấy hộp sữa SMA và hai chai thuốc hen suyễn c̣n vương máu và mùi thuốc súng trong tay cô đoán được phần nào sự ác liệt mà chúng tôi đă trải qua. Cô nói xa xôi:

 

  - Con tôi uống mấy thứ này có môt phần xương máu của các anh, không biết lớn lên nó có khôn hơn thiên hạ được không?

 

  Tôi mừng thầm, nói với Túy:

 

  - Chị đừng lo, máu mô thơm thịt nấy, xưa nay con người đă như thế rồi.

 

  Túy nh́n tôi với đôi mắt tŕu mến:

  - Rất cám ơn các anh. Các anh đă nuôi cháu khỏi đói bằng sữa và nuôi tâm hồn cháu lớn lên bằng sự hy sinh của các anh.

 

  Sau thời gian đó, địch đánh riết vào khu vực cửa Đông Ba và dọc đường Nguyễn Thành. Đơn vị chúng tôi phải xé lẻ và lui về phía khu nhà Túy. Chúng tôi có dịp sống gần gia đ́nh cô. Túy gởi các con cho ông bà nội, suốt ngày quần quật lo cơm nước hộ chúng tôi. Và anh em trong đơn vị tự dưng xem cô thân thuộc như một đội viên của ḿnh.

 

  Đến ngày thứ hai mươi, ư nghĩ giải phóng Huế không c̣n thực tế nữa. Chúng tôi có lệnh phải chuẩn bị rút ra để giữ nông thôn. Tin đó đến tai Túy. Cô gặp riêng tôi để xin thoát ly. Vấn đề Túy lại trở nên rắc rối. Đưa cô đi hay để cô ở lại? Cô ở lại thế nào cô cũng bị khủng bố, nhưng đưa cô đi th́ các cháu Phượng Thi và Thuận An sẽ sống ra sao? Cô có đủ sức vượt qua được đoạn đường đầy bom đạn từ Thành nội này lên đến rừng xanh hay không? Đơn vị thảo luận một lúc và nhất trí giao cho tôi bàn việc để Túy ở lại.

 

  Tôi tŕnh bày ư kiến tập thể với cô. Cô hỏi vặn lại:

 

  - Các anh chưa tin tôi nên để tôi ở lại phải không?

 

  Tôi phân tích cặn kẽ mọi lẽ thiệt hơn, cuối cùng cô cũng ra chiều đồng ư. Cô chỉ băn khoăn một điều là ở lại phải sống ra sao đây. Tôi tưỏng cô ở lại sợ địch đến khủng bố, tôi trao cho cô cái bửu bối mà những người hoạt động hợp pháp lúc cấp bách hay trao cho cơ sở của ḿnh:

 

  - Nếu bị địch bắt, tra hỏi, chị cứ trả lời: “Tôi là người Thiên chúa giáo, mấy ông Xuân, ông Phan là bạn cũ của chồng tôi, họ bắt tôi theo họ, chứ tôi không phải là Việt Cộng!’’

 

  Túy ngắt lời, với giọng trách móc, Tuư đáp:

 

  - Thôi anh Xuân. Nói thế nghe sao tàn nhẫn quá vậy ! Thà tôi chưa biết Cách mạng th́ thôi. Bây giờ phải nói ngược thế, tôi không nói được. Các anh cứ đi đi. Miễn là các anh đừng quên tôi và các cháu con chúng tôi.

 

Chúng tôi chia tay Túy thật ngậm ngùi.

 

*

*     *

 

Viết thêm: Đoạn hồi kư trên tôi đă công bố từ năm 1978. Lúc ấy chưa tiện viết rơ tên một số người “trong cuộc”, lần nầy tôi viết rơ và bổ sung những thông tin cập nhật đến đầu năm 2008 để độc giả biết cái hậu của câu chuyện.

 

Trước năm 1980, Xuân Thi đă được công nhận là liệt sĩ. Túy được gia đ́nh bên ngoại đưa qua định cư ở Hoa Kỳ. Gia đ́nh Xuân Thi ở Huế cho biết vừa qua Túy về thăm quê và đi t́m thăm tôi và rất tiếc lúc đó tôi lại không có mặt ở Huế. Túy cho biết nhờ thuốc và sữa SMA của chúng tôi mà chị em hai cháu Phượng Thi và Thuận An đă sống được qua cái tết chiến tranh ác liệt Mậu thân ấy. Các cháu Phượng Thi, Thuận An năm ấy nay đă trên 40 tuổi, đă có chồng và có con học Đại học. Dù các cháu lấy quốc tịch Mỹ nhưng luôn luôn nhớ về mảnh đất Huế đă thấm máu ông ngoại Trần. 

 

Tôi viết đoạn hồi kư nầy thay cho một nén hương tưởng niệm 40 năm mất của liệt sĩ Trần Văn Xuân.

 

 

Huế, 1978-2008

Trích Hồi kư, Ngyễn Đắc Xuân

ĐDTB, ngày 28/12/07

 



<Go Back>
Printer Friendly Page Send this Story to a Friend